Πώς να Αναγνωρίζεις έναν Κρύσταλλο

 

Κεφάλαιο 4: 

Η σωστή αναγνώριση ενός κρυστάλλου είναι μία από τις σημαντικότερες δεξιότητες για όποιον θέλει να ασχοληθεί σοβαρά με τους κρυστάλλους στη Wicca και στη σύγχρονη μαγεία.Πριν αποδώσουμε σε έναν λίθο οποιαδήποτε συμβολική ή τελετουργική ιδιότητα,πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε τι πραγματικά είναι.Πολλές πέτρες μοιάζουν μεταξύ τους,ενώ η ίδια οικογένεια ορυκτών μπορεί να εμφανίζεται σε πολλά διαφορετικά χρώματα.Παράλληλα,η σύγχρονη αγορά περιλαμβάνει φυσικούς λίθους,βαμμένα ορυκτά,θερμικά επεξεργασμένα δείγματα,γυαλί,συνθετικούς κρυστάλλους και απομιμήσεις.Για αυτό δεν είναι ασφαλές να βασιζόμαστε μόνο στο χρώμα ή στο όνομα που αναγράφεται σε μια ετικέτα.Η αναγνώριση γίνεται εξετάζοντας συνδυαστικά πολλά χαρακτηριστικά.Το πρώτο χαρακτηριστικό που παρατηρούμε συνήθως είναι το χρώμα.Το χρώμα μπορεί να δώσει μια πρώτη ένδειξη,αλλά δεν αρκεί για την τελική ταυτοποίηση.Ο χαλαζίας,για παράδειγμα,μπορεί να είναι διαφανής,λευκός,ροζ,μοβ,γκρι ή καφέ.Ο φθορίτης μπορεί να εμφανιστεί πράσινος,μοβ,μπλε,κίτρινος ή ακόμη και πολύχρωμος μέσα στο ίδιο δείγμα.Ο ασβεστίτης επίσης εμφανίζεται σε πολλές αποχρώσεις.Αυτό σημαίνει ότι δύο πέτρες με το ίδιο χρώμα μπορεί να είναι εντελώς διαφορετικά ορυκτά,ενώ δύο πέτρες με διαφορετικά χρώματα μπορεί να ανήκουν στην ίδια ορυκτολογική οικογένεια.Για αυτό το χρώμα χρησιμοποιείται ως πρώτο στοιχείο και όχι ως απόδειξη.Το δεύτερο χαρακτηριστικό είναι η διαφάνεια.Ένας κρύσταλλος μπορεί να είναι διαφανής,ημιδιαφανής ή αδιαφανής.Ένας διαφανής λίθος επιτρέπει στο φως να περάσει μέσα του και μπορούμε να δούμε σχετικά καθαρά αντικείμενα πίσω από αυτόν.Ένας ημιδιαφανής αφήνει το φως να περάσει αλλά δεν επιτρέπει καθαρή εικόνα.Ένας αδιαφανής δεν αφήνει ουσιαστικά το φως να περάσει μέσα από τη μάζα του.Η διαφάνεια μπορεί να μας βοηθήσει να ξεχωρίσουμε παρόμοια ορυκτά,ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με άλλα χαρακτηριστικά.Το τρίτο στοιχείο είναι η λάμψη.Η λάμψη περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο αντανακλάται το φως στην επιφάνεια ενός ορυκτού.Ορισμένα ορυκτά έχουν υαλώδη λάμψη και μοιάζουν με γυαλί.Άλλα παρουσιάζουν μεταλλική λάμψη,μαργαριταρώδη λάμψη,μεταξώδη εμφάνιση ή πιο θαμπή επιφάνεια.Ο χαλαζίας συνήθως έχει υαλώδη λάμψη,ενώ ο αιματίτης μπορεί σε ορισμένες μορφές να παρουσιάζει έντονη μεταλλική λάμψη.Η παρατήρηση της λάμψης γίνεται καλύτερα κάτω από φυσικό ή ουδέτερο φωτισμό,επειδή πολύχρωμα τεχνητά φώτα μπορούν να αλλοιώσουν την αντίληψή μας.Ένα ακόμη σημαντικό χαρακτηριστικό είναι η σκληρότητα.Στην ορυκτολογία χρησιμοποιείται συνήθως η κλίμακα Mohs,η οποία κατατάσσει τα ορυκτά από το 1 έως το 10 ανάλογα με την αντίστασή τους στο χάραγμα.Ο τάλκης έχει σκληρότητα 1 και είναι πολύ μαλακός,ενώ το διαμάντι έχει σκληρότητα 10 και είναι το σκληρότερο φυσικό ορυκτό στην κλίμακα.Ο χαλαζίας βρίσκεται περίπου στο 7.Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χαράξει γυαλί και πολλά μαλακότερα υλικά.Ο ασβεστίτης βρίσκεται περίπου στο 3 και χαράζεται πολύ πιο εύκολα.Η δοκιμή σκληρότητας μπορεί να βοηθήσει σημαντικά στην αναγνώριση,όμως πρέπει να γίνεται μόνο σε δείγματα που επιτρέπεται να δοκιμαστούν,επειδή μπορεί να αφήσει μόνιμη γρατσουνιά.Δεν χρειάζεται να καταστρέφουμε έναν όμορφο ή συλλεκτικό κρύσταλλο μόνο και μόνο για να ελέγξουμε τη σκληρότητά του.Μπορούμε πρώτα να χρησιμοποιήσουμε άλλες ενδείξεις και να συμβουλευτούμε αξιόπιστους οδηγούς ορυκτολογίας.Το σχήμα ενός φυσικού κρυστάλλου προσφέρει επίσης πληροφορίες.Οι κρύσταλλοι αναπτύσσονται σύμφωνα με την εσωτερική τους δομή και αυτό μπορεί να δημιουργήσει χαρακτηριστικές γεωμετρικές μορφές.Ο χαλαζίας συχνά σχηματίζει επιμήκεις εξαγωνικούς κρυστάλλους με χαρακτηριστικές κορυφές.Ο πυρίτης μπορεί να σχηματίσει εντυπωσιακούς κυβικούς κρυστάλλους.Ο φθορίτης εμφανίζεται συχνά σε κυβικές ή οκταεδρικές μορφές.Ωστόσο δεν παρουσιάζουν όλα τα δείγματα τέλεια φυσικά σχήματα.Οι κρύσταλλοι μπορεί να έχουν σπάσει,να έχουν αναπτυχθεί κολλημένοι πάνω σε άλλα ορυκτά ή να έχουν λειανθεί από φυσικές διαδικασίες.Επιπλέον,πολλοί κρύσταλλοι που πωλούνται σε καταστήματα έχουν ήδη κοπεί και γυαλιστεί,οπότε η αρχική τους μορφή δεν φαίνεται πλέον.Για αυτό το σχήμα είναι χρήσιμη ένδειξη κυρίως όταν έχουμε φυσικό ακατέργαστο δείγμα.Πρέπει επίσης να παρατηρούμε το κάταγμα και τον σχισμό.Ορισμένα ορυκτά σπάνε κατά μήκος συγκεκριμένων επιπέδων και δημιουργούν σχετικά επίπεδες επιφάνειες.Αυτό ονομάζεται σχισμός.Άλλα σπάνε με ακανόνιστο τρόπο.Ο οψιδιανός,για παράδειγμα,παρουσιάζει χαρακτηριστικό κογχοειδές κάταγμα που δημιουργεί καμπυλωμένες και πολύ κοφτερές ακμές.Ο χαλαζίας επίσης μπορεί να παρουσιάσει κογχοειδές κάταγμα.Η παρατήρηση του τρόπου θραύσης μπορεί να βοηθήσει στην αναγνώριση,αλλά δεν πρέπει να σπάμε σκόπιμα έναν κρύσταλλο μόνο για να τον εξετάσουμε.Η πυκνότητα είναι ένα ακόμη χαρακτηριστικό που μπορεί να μας δώσει πληροφορίες.Δύο πέτρες ίδιου μεγέθους μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικό βάρος.Ο αιματίτης,για παράδειγμα,είναι αισθητά βαρύτερος από πολλά κοινά ορυκτά παρόμοιου μεγέθους.Με την εμπειρία μπορείς να αρχίσεις να αντιλαμβάνεσαι αυτές τις διαφορές κρατώντας έναν λίθο στο χέρι σου.Για ακριβέστερη αναγνώριση μπορεί να υπολογιστεί η ειδική βαρύτητα,αλλά για έναν αρχάριο συνήθως αρκεί η σύγκριση με γνωστά δείγματα.Ένα άλλο χρήσιμο στοιχείο είναι η γραμμή του ορυκτού,γνωστή στην ορυκτολογία ως streak.Η δοκιμή γίνεται τρίβοντας το ορυκτό πάνω σε ειδική άβαφη πορσελάνινη πλάκα και παρατηρώντας το χρώμα της σκόνης που αφήνει.Το χρώμα της γραμμής μπορεί να είναι διαφορετικό από το εξωτερικό χρώμα του ορυκτού.Ο αιματίτης αποτελεί εξαιρετικό παράδειγμα,επειδή μπορεί να φαίνεται μεταλλικά γκρι ή μαύρος αλλά αφήνει κοκκινοκαφέ γραμμή.Η συγκεκριμένη δοκιμή είναι χρήσιμη,αλλά πρέπει να γίνεται με προσοχή επειδή μπορεί να προκαλέσει μικρή φθορά στο δείγμα.Τα εγκλείσματα μπορούν επίσης να αποκαλύψουν πολλά.Εγκλείσματα είναι μικρά υλικά,φυσαλίδες ή άλλοι κρύσταλλοι που εγκλωβίστηκαν μέσα σε έναν κρύσταλλο κατά την ανάπτυξή του.Σε διαφανή χαλαζία μπορεί να υπάρχουν λεπτές βελόνες άλλων ορυκτών,μικρά σύννεφα ή εγκλωβισμένες ουσίες.Αυτές οι φυσικές ατέλειες μπορούν να κάνουν κάθε δείγμα μοναδικό.Τα εγκλείσματα μπορεί επίσης να βοηθήσουν να ξεχωρίσουμε έναν φυσικό κρύσταλλο από ορισμένες απομιμήσεις,αν και δεν υπάρχει ένας απλός κανόνας που να λειτουργεί πάντα.Και τα συνθετικά υλικά μπορεί να παρουσιάζουν εσωτερικά χαρακτηριστικά,οπότε η ταυτοποίηση απαιτεί συνολική εξέταση.Ένα σημαντικό λάθος των αρχαρίων είναι να θεωρούν ότι κάθε ακανόνιστη μορφή είναι φυσική και κάθε πολύ καθαρός κρύσταλλος είναι ψεύτικος.Αυτό δεν ισχύει.Η φύση μπορεί να δημιουργήσει εξαιρετικά καθαρούς κρυστάλλους,ενώ ένα τεχνητό υλικό μπορεί να κατασκευαστεί ώστε να φαίνεται ακανόνιστο.Για αυτό αποφεύγουμε εύκολες απόλυτες κρίσεις.Στην αγορά των κρυστάλλων συναντάμε συχνά θερμική επεξεργασία.Ορισμένα ορυκτά θερμαίνονται για να αλλάξει ή να ενισχυθεί το χρώμα τους.Ένα γνωστό παράδειγμα είναι ο αμέθυστος που μπορεί να θερμανθεί ώστε να αποκτήσει κίτρινο ή πορτοκαλί χρώμα και να πωληθεί ως θερμικά επεξεργασμένος κιτρίνης.Η πρακτική αυτή δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το προϊόν είναι παράνομο ή άχρηστο,αλλά ο πωλητής πρέπει ιδανικά να ενημερώνει τον αγοραστή ότι έχει υποστεί επεξεργασία.Για κάποιον που ασχολείται με Wicca αυτό έχει σημασία επειδή μπορεί να θέλει να γνωρίζει την πραγματική προέλευση του αντικειμένου που τοποθετεί στον βωμό του.Άλλες πέτρες μπορεί να είναι βαμμένες.Ο αχάτης και άλλα πορώδη υλικά βάφονται συχνά σε πολύ έντονα μπλε,ροζ,μοβ ή πράσινα χρώματα που μπορεί να φαίνονται σχεδόν αφύσικα.Η ύπαρξη πολύ έντονου χρώματος δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη βαφής,αλλά είναι λόγος για πιο προσεκτική εξέταση.Σε ορισμένες περιπτώσεις η βαφή συγκεντρώνεται περισσότερο μέσα σε ρωγμές ή πόρους και αυτό μπορεί να φανεί με μεγεθυντικό φακό.Υπάρχουν επίσης επικαλυμμένοι κρύσταλλοι,όπου πάνω στην επιφάνεια ενός φυσικού κρυστάλλου προστίθεται λεπτή μεταλλική επίστρωση για να δημιουργηθούν ιριδίζοντα χρώματα.Στην αγορά μπορεί να συναντήσεις ονομασίες όπως aura quartz.Η βάση μπορεί πράγματι να είναι φυσικός χαλαζίας,όμως το εντυπωσιακό πολύχρωμο αποτέλεσμα έχει προκύψει από ανθρώπινη επεξεργασία.Αυτό δεν ακυρώνει την αισθητική ή προσωπική του αξία,αλλά πρέπει να γνωρίζουμε τι κρατάμε.Το γυαλί είναι μία από τις συνηθέστερες απομιμήσεις.Μπορεί να κατασκευαστεί σε σχεδόν οποιοδήποτε χρώμα και να γυαλιστεί ώστε να μοιάζει με φυσικό λίθο.Ορισμένα κομμάτια γυαλιού περιέχουν μικρές στρογγυλές φυσαλίδες αέρα,οι οποίες μπορούν να αποτελέσουν ένδειξη τεχνητής προέλευσης.Ωστόσο δεν πρέπει να βασιζόμαστε μόνο σε αυτό το χαρακτηριστικό.Υπάρχουν επίσης τεχνητά γυαλιά που πωλούνται ανοιχτά με εμπορικές ονομασίες και χρησιμοποιούνται στη σύγχρονη κρυσταλλική κουλτούρα.Ένα γνωστό παράδειγμα είναι η goldstone,η οποία παρά την εμφάνισή της δεν είναι φυσικό ορυκτό αλλά κατασκευασμένο γυαλί με μεταλλικά σωματίδια που δημιουργούν χαρακτηριστική λάμψη.Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιος δεν μπορεί να την χρησιμοποιήσει συμβολικά.Σημαίνει ότι δεν πρέπει να την παρουσιάζει ως φυσικό κρύσταλλο που εξορύχθηκε από τη Γη.Ένας άλλος όρος που χρειάζεται προσοχή είναι το όνομα ενός ορυκτού.Πολλά εμπορικά ονόματα δεν αποτελούν επίσημες ορυκτολογικές ονομασίες.Ένα εντυπωσιακό όνομα μπορεί να δημιουργήθηκε από πωλητή για μια συγκεκριμένη ποικιλία ή εμφάνιση ενός γνωστού υλικού.Για αυτό όταν συναντάς έναν άγνωστο κρύσταλλο,αναζήτησε και το ορυκτολογικό του όνομα.Αν δεν μπορείς να βρεις καμία σοβαρή γεωλογική ή ορυκτολογική αναφορά για την ονομασία,είναι πιθανό να πρόκειται για εμπορικό όρο.Στη δική μας μελέτη μπορούμε να χρησιμοποιούμε εμπορικές ονομασίες όταν είναι χρήσιμες,αλλά θα τις ξεχωρίζουμε από τις επιστημονικές ονομασίες.Η προέλευση ενός δείγματος μπορεί επίσης να βοηθήσει στην αναγνώριση.Ορισμένα ορυκτά βρίσκονται σε συγκεκριμένες γεωλογικές περιοχές ή είναι ιδιαίτερα γνωστά από ορισμένα κοιτάσματα.Αν ένας πωλητής μπορεί να δώσει πληροφορίες για τη χώρα,την περιοχή ή ακόμη και το ορυχείο προέλευσης,αυτό αυξάνει την αξία των πληροφοριών που έχουμε για το δείγμα.Δεν σημαίνει ότι κάθε προέλευση μπορεί να επιβεβαιωθεί εύκολα,αλλά είναι καλύτερο από μια απλή ετικέτα που γράφει μόνο «μαγικός κρύσταλλος».Για σοβαρές συλλογές μπορεί να είναι χρήσιμο να κρατάς μαζί με κάθε λίθο μια μικρή κάρτα.Εκεί μπορείς να γράφεις την ονομασία,την ημερομηνία απόκτησης,την τοποθεσία αγοράς,την υποτιθέμενη γεωγραφική προέλευση,αν είναι φυσικός ή επεξεργασμένος και οποιαδήποτε άλλη πληροφορία γνωρίζεις.Με τον καιρό δημιουργείς έτσι ένα προσωπικό αρχείο που είναι πολύ πιο χρήσιμο από το να έχεις δεκάδες άγνωστες πέτρες χωρίς στοιχεία.Μια ακόμη σημαντική προφύλαξη αφορά τις δοκιμές στο σπίτι.Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν συμβουλές όπως να κάψεις έναν λίθο,να τον βάλεις σε οξύ,να τον χαράξεις με μεταλλικά εργαλεία ή να τον σπάσεις.Αυτές οι μέθοδοι μπορεί να είναι επικίνδυνες ή να καταστρέψουν το δείγμα.Ορισμένα ορυκτά μπορεί να απελευθερώσουν επιβλαβείς ουσίες όταν θερμανθούν ή κονιοποιηθούν.Για αυτό αποφεύγουμε επικίνδυνες χημικές ή θερμικές δοκιμές.Για καθημερινή αναγνώριση προτιμούμε παρατήρηση,μεγεθυντικό φακό,βάρος,γνωστή σκληρότητα και αξιόπιστες πηγές.Αν ένα δείγμα είναι πολύτιμο ή χρειάζεται οριστική ταυτοποίηση,η καλύτερη λύση είναι η εξέταση από γεμολόγο ή ειδικό στην ορυκτολογία.Για έναν Wiccan ή σύγχρονο ασκούμενο η σωστή αναγνώριση έχει και τελετουργική σημασία.Αν θέλεις να χρησιμοποιήσεις μαύρη τουρμαλίνη σε ένα προστατευτικό τελετουργικό,είναι καλό να γνωρίζεις ότι το αντικείμενο είναι πράγματι τουρμαλίνη και όχι βαμμένο γυαλί ή άλλο μαύρο πέτρωμα.Αν επιλέγεις σεληνίτη,πρέπει να γνωρίζεις ότι το υλικό που πωλείται με αυτή την ονομασία είναι σχετικά μαλακό και ευαίσθητο στο νερό.Η πραγματική γνώση του υλικού σε βοηθά όχι μόνο να αποφύγεις εξαπάτηση αλλά και να φροντίζεις σωστά τον κρύσταλλό σου.Ένας καλός μαθητής μπορεί να δημιουργήσει μια συγκεκριμένη διαδικασία κάθε φορά που αποκτά νέο κρύσταλλο.Πρώτα καταγράφει το όνομα που του έδωσε ο πωλητής.Μετά εξετάζει το χρώμα,τη διαφάνεια,τη λάμψη,τη μορφή και το βάρος.Στη συνέχεια ελέγχει αξιόπιστες ορυκτολογικές πηγές για να δει αν τα χαρακτηριστικά ταιριάζουν.Μετά ερευνά αν το δείγμα μπορεί να είναι επεξεργασμένο ή συνθετικό.Μόνο όταν έχει μια σχετικά καλή εικόνα για την ταυτότητά του περνά στην ιστορία,τη λαογραφία και τις σύγχρονες μαγικές αντιστοιχίες.Αυτή η μέθοδος δημιουργεί μια πολύ πιο ώριμη σχέση με τους κρυστάλλους.Δεν τους αντιμετωπίζουμε ως ανώνυμα αντικείμενα που αγοράσαμε επειδή μια ετικέτα έγραψε «προστασία» ή «αγάπη».Μαθαίνουμε τι είναι,πώς σχηματίστηκε,πώς συμπεριφέρεται ως φυσικό υλικό και ποια ιστορία έχει αποκτήσει μέσα στον ανθρώπινο πολιτισμό.Έτσι ο κρύσταλλος αποκτά μεγαλύτερο νόημα και όχι μικρότερο.Η επιστημονική γνώση δεν καταστρέφει τον συμβολισμό.Τον τοποθετεί πάνω σε πιο σταθερή βάση.Όσο περισσότερα γνωρίζεις για μια πέτρα,τόσο πιο συνειδητά μπορείς να αποφασίσεις αν θέλεις να τη χρησιμοποιήσεις στον βωμό,στον διαλογισμό,σε ένα crystal grid ή απλώς να τη διατηρήσεις ως όμορφο φυσικό δείγμα.Στο επόμενο κεφάλαιο θα εξετάσουμε ακόμη πιο βαθιά τη διαφορά ανάμεσα στους φυσικούς,τους επεξεργασμένους και τους συνθετικούς κρυστάλλους και θα μάθουμε πώς οι σύγχρονες τεχνικές μπορούν να αλλάξουν το χρώμα,τη μορφή και την εμφάνιση ενός λίθου.